رسیدن به آمادگی بدنی و حفظ آن، واقعا" کار سختی است. برای بسیاری از ما حتی بلند شدن و جدا شدن از تختخواب هم سخت است! چه برسد به آمادگی بدنی. پس راز افرادی که ورزش به عنوان بخشی از برنامه زندگیشان است و آن را به خوبی مدیریت کرده اند، چیست؟ راز موفقیت در ورزش چیست؟

به نظر شما، یک برنامه تمرینی یا یک مربی خوب و تمرینات سخت باعث موفقیت در ورزش می شود؟ یا عوامل دیگری نیز نقش دارند؟ برای موفقیت در ورزش کارشناسان و ورزشکاران موفق برای حداکثر استفاده و نتیجه از تمرینات روزانه نکات مهم و ترفندهایی را آشکار کرده اند. این نکات به ظاهر ساده، از مهمترین مسائلی است که همه ما باید به آن ها توجه کنیم.

۱- ثابت قدم باشید

اولین راز را از چیس اسکوایرز که کارشناس هم نیست، می خوانیم. او در گذشته از اضافه وزن رنج می برد. این مرد ۴۲ ساله می گوید: در عکس های من در تعطیلات که مربوط به سال ۲۰۰۲ است، هیکل مناسبی نداشتم و به شکل بدی چاق بودم. من تصمیم گرفت که این روند را متوقف کنم، غذاهای چرب را حذف کردم و پیاده روی روی تردمیل را شروع کردم. او موفق شد وزنش را کاهش دهد و حتی به دویدن ماراتون روی آورد! اولین مسابقه ۵۰ مایل ( ۸۰ کیلومتر ) خود را در اکتبر ۲۰۰۳ دوید و اولین ۱۰۰ مایل را هم یک سال بعد از آن انجام داد. او بعد از آن چندین ۱۰۰ مایل و ۵۰ مایل، ۵۰ کیلومتر را هم دوید!

اما راز موفقیت او چیست؟ او می گوید: من خیلی سریع نیستم اما ثابت قدم هستم. ثابت قدمی بهترین راز برای حفظ موفقیت در یک برنامه تناسب اندام است.

تمام برنامه را با ۲۰ دقیقه روی تردمیل آغاز کردم. تفاوت بین موفقیت من و دیگر افرادی که تلاش کرده اند این است که من هر روز برنامه ورزشی ام را انجام می دادم. هیچ برنامه ورزشی مؤثر نخواهد بود تا وقتی که شما این برنامه را به طور مداوم انجام ندهید.

۲- از یک برنامه ورزشی مؤثر پیروی کنید

شورای ورزش آمریکا پیشنهاد ۱۰۰۰ مربی شخصی که دارای گواهینامه از این شورا هستند را در خصوص بهترین روش ها برای رسیدن به آمادگی بدنی را بررسی کرده است. ۳ پیشنهاد مهم آن ها: تمرینات قدرتی، تمرینات اینتروال و تمرینات هوازی است.

تمرینات قدرتی: حتی ۲۰ دقیقه در روز و دو بار در هفته به قدرت کل بدن کمک می کند. تمرینات تناوبی یا اینتروال: سدریک برایانت، مدیر ارشد علمی شورای ورزش آمریکا می گوید: در ابتدایی ترین شکل آن، تمرینات تناوبی باید شامل راه رفتن به مدت دو دقیقه، دویدن به مدت دو دقیقه و تناوب این الگو در طول مدت تمرین باشد. این روش در برنامه تمرینی بسیار کارآمد و سازنده است. افزایش تمرینات هوازی: فعالیت ورزشی به مدت ۶۰ دقیقه یا فعالیت بدنی از شدت کم به شدت متوسط ​​مثل پیاده روی، دویدن، یا رقص نیز  دیگر پیشنهاد این بررسی بوده است.

۳- تعیین اهداف واقع بینانه

کارا تامپسون، سخنگوی انجمن سلامت باشگاه های ورزشی و راکتی بین المللی( IHRSA ) می گوید: برای کمال یا هدفی که احتمال محقق شدن آن کم است و نمی توان به آن رسید، تقلا نکنید. اگر شما هنوز نمی توانید ۵ کیلومتر بدوید، نگران نباشید. بلکه ۱۵ دقیقه پیاده روی در روز را به عادت تبدیل کنید و زمان، فاصله و شدت را به مرور به آن اضافه کنید.

۴- از سیستم دوست استفاده کنید

تامپسون پیشنهاد می کند برای اینکه یک شریک ورزشی خوب برای تمرینات تان داشته باشید، از میان دوستان یا فامیل به دنبال کسی باشید که واقعا" می خواهد مثل شما، یک سبک زندگی سالم را دنبال کند و به دنبال تناسب اندام باشد. یکدیگر را تشویق کنید و با هم ورزش کنید.

۵- برنامه خود را با زندگی تان متناسب کنید

آیا شما هم برای رفتن به باشگاه ورزشی بیش از حد پر مشغله هستید؟ ستاره تنیس، مارتینا ناوراتیلووا، در این رابطه نکاتی را می گوید که می توانید در حین پر مشغلگی، بازهم آماده بمانید. او می گوید: باید بین برنامه  ورزشی و زندگی، تناسب باشد، یعنی برنامه ورزشی خودتان را با زندگی متناسب کنید. شما برای رسیدن به آمادگی نیاز به لوازم و باشگاه های ورزشی تجملاتی ندارید.

اگر شما در اتاق تان کمی فضا در اختیار دارید، ورزش های ساده ای که می توانید در این فضا انجام دهید را امتحان کنید تا بتوانید عضلات باسن، پاها و ران، قفسه سینه و بازوها را تقویت و خوش فرم کنید. او در رابطه با تعداد حرکات هم می گوید: ۱۰-۱۲ تکرار از هر تمرین را انجام دهید، تکرار و شدت را به مرور اضافه کنید. یعنی وقتی به مرور قوی شدید، می توانید تعداد تکرار و شدت تمرین را افزایش دهید. مثلا" می توانید از حرکات این مطلب استفاده کنید: چگونه بدون نیاز به وزنه عضله بسازید.

۶- شاد باشید!

سباستین لاگری، مربی مشهور لوس آنجلسی پیشنهاد می کند: فعالیت ورزشی یا رشته ورزشی را انتخاب کنید که شما در واقع از انجام لذت می برید. یعنی مطمئن باشید که لذت می برید. اگر شما از تمرین با وزنه نفرت دارید، انجام ندهید. او می گوید: شما می توانید هر رشته ورزشی را برای کاهش وزن و رسیدن به تناسب اندام انتخاب کنید. مثلا" کوه نوردی یا صخره نوردی یک ورزش عالی است.

۷- به ساعت نگاه کنید

قبلا" در خصوص بهترین زمان برای ورزش کردن مطلبی نوشته بودیم که توصیه می کنیم آن را مطالعه کنید. اما جیسون تئودوساکیس، فیزیولوژیست ورزش در دانشگاه پزشکی آریزونا پیشنهاد می کند: سعی کنید در زمانی که بیشترین انرژی را دارید، تمرین کنید. اگر سحر خیز هستید، فعالیت های تناسب اندام خود را در اوایل روز زمانبندی کنید، یا اگر با گذر روز، شاد و پر انرژی می شوید، فعالیت های خود را در بعد از ظهر یا عصر برنامه ریزی کنید. او معتقد است که:

تمرین کردن در زمانی که بیشترین انرژی را دارید منجر به بهترین نتایج خواهد شد.

۸- با حرفه ای ها در تماس باشید

لازم است یک ارزیاب یا بهتر است بگویم یک مربی حرفه ای در کنار شما باشید تا بتواند نقاط ضعف شما را پیدا کند و برای رفع آن به شما کمک کند. خصوصا" اگر مبتدی هستید و به تازگی ورزش را شروع کرده اید. برای برخی افراد، توجه به انعطاف پذیری و یا به تعادل و چابکی، ممکن است از تمرینات مقاومتی و یا هوازی مهم تر باشد. با انتخاب یک ارزیاب حرفه ای شما می توانید نقاط ضعفتان را پیدا کنید و  برای رفع، بر آن ها تمرکز کنید.

۹- الهام بگیرید

مربی حرفه ای فیتنس، آلان فاین از کانادا می گوید: تناسب اندام یک کیفیت ذهنی است.  یکی از ترفندهای خوب برای دریافت و حفظ انگیزه، پیگیری وبلاگ ها یا سایت های اینترنتی است که راه و روش افراد موفق را معرفی می کند. در کل منظور این است که برای خودتان الگو داشته باشید و از کسی که موفق است، الهام بگیرید. اما چه کسی الهام بخش شماست؟ تا به حال بهش فکر کرده اید؟

۱۰- صبور باشید

در نهایت، به یاد داشته باشید که حتی اگر این نکات را دنبال کنید، فراز و نشیب ها، شکست و پیروزی، حضورشان اجتناب ناپذیر خواهد بود. فقط صبور باشید و تسلیم نشوید. هر هدفی که دارید،  به آن چنگ بزنید، در نتیجه شما به آن خواهید رسید.

شـکل و قالب بدن شما همان روزی که به دنیا آمدید، تعیین شده است. گرچه می توانید ساخت و تـرکـیب بـدنتـان را بـا ورزش و رژیـم غـذایـی تـغــییر دهید (مـیـزان چـربـی در مـقـابل مـیـزان ماهیچه ای که بدنتان را تشکیل می دهد)، اما فرم و شکل اصلی و ابتدایی هیکل تان همیشه همانطور باقی می ماند. در ابـتـدا ایـن به نظرتان خبر بدی می رسد، اما آسودگی از فشـاری اسـت که به خودتان برای رسیدن به فرم و شکلی مـتفاوت با قالب اصلی بدن خودتان متحمل می کنید. به طور کـلی سـه نـوع فرم و قالب هیکل داریم:

قالب بـدن شـمــا هرکدام از این ها که باشد، باید ورزش و تمرینات بدنسازی خود را برحسب این قالب انتخاب کنید.

اکتومورف ها

هیکلی کشیده، باریک و قابل انعطاف دارند. استخوان بندی آن ها معمولاً بسیار ظریف و عرض شانه و ران آن ها معمولاً به یک اندازه است. اکثر دوندگان، و بسکتبالیست ها اکتومورف هستند (میشل فیفِر، ویتنی هوستون، هیتر لاکلیر نمونه هایی از اکتومورف های خوش اندام هستند).

تکنیک تمرینات وزنه: با ۲ تا ۴ سِت از تمرینات وزنه برای هر قسمت از بدن، عضله سازی کنید. با وزنه های متوسط تا سنگین که بتوانید به خوبی آن را بلند کنید در ۶ تا ۱۰ تکرار تمرین کنید. سعی کنید هر روز روی یک قسمت از بدن تمرکز کنید و سایر قسمت ها را در روزهای دیگر.

تکنیک تمرینات کاردیو: هدفتان تمرین تا جایی است که بنیه تان بکشد، و می خواهید که قلب و ریه خود را جانی تازه بخشید. پس تمرینات کاردیو (قلبی-عروقی) را ۳ تا ۵ مرتبه در هفته انجام دهید. هر جلسه ۲۰ تا ۴۰ دقیقه با شدت متوسط تا سنگین برای این تمرینات اختصاص دهید.

اندومورف ها

 لطیف، دارای انحنا و گلابی شکل هستند.عرض ران هایشان معمولاً پهن تر از شانه هایشان است. گرچه این فرم بدن بیش از سایر قالب ها چربی بیشتری می گیرد، اما سوپر استارها و هنرپیشگان بسیاری نشان داده اند که اندومورف ها چقدر می توانند زیبا و خوش اندام باشند (جنیفر لوپز، اوراه وینفری، سیندی کرافورد نمونه هایی از اندومورف های خوش هیکل هستند).

تکنیک تمرینات وزنه: می توانید آن ران های زیبا را با عضله دار کردن تقویت کنید. سه بار هفته برنامه ی تمرین وزنه برای کل بدن داشته باشید که از دو سِت برای هر قسمت از بدن تشکیل شده باشد. برای هر سِت ۱۰ تا ۱۵ تکرار انجام دهید و از وزنه های متوسط تا سبک استفاده کنید. برای متقارن تر کردن فرم بدن می توانید تمرینات بالاتنه را دوبرابر پایین تنه انجام دهید.

تکنیک تمرینات کاردیو: برای چربی و کالری سوزی، باید تا ۶ مرتبه در هفته تمرینات کاردیو را به مدت ۳۰ تا ۶۰ دقیقه انجام دهید. شدت تمرینات کاردیو شما نباید از حالت متوسط بالاتر رود.

مزومورف ها

استخوان بندی درشت دارند و خیلی زود عضله سازی می کنند. عرض شانه آن ها معمولاً از ران هایشان پهن تر است و این دسته همیشه هیکل متوسطی دارند. اکثر دونده های دو سرعت، فوتبالیست ها و تنیس بازها مزومورف هستند. (مدونا، گلوریا استفان، و تینا تِرنِر نمونه هایی از مزومورف های خوش اندام هستند).

تکنیک تمرینات وزنه: تمرینات وزنه سبک تا متوسط، ۲ تا ۳ بار در هفته تون ماهیچه های شما، نه سایز آن را تقویت می کند. تمرین قدرتی ۲ بار در هفته برای هر گروه ماهیچه های اصلی در ۲ سِت ۱۲ تا ۱۵ تکراری با وزنه های سبک تا متوسط انجام دهید. تمرینات چرخشی نیز برای شما خوب است چون بدون حجیم کردن بدن، قدرت و بنیه ی شما را تقویت می کند.

تکنیک تمرینات کاردیو: ۳ تا ۵ تمرین کاردیو در هفته با سرعت و شدت متوسط تاسریع شما را لاغرتر خواهد کرد. برای هر جلسه ۳۰ تا ۴۵ دقیقه وقت بگذارید. مهمترین چیزی که باید برای ارزیابی نوع هیکلتان و شروع تمرینات مخصوص به آن خاطرتان باشد این است که نباید به هیچ وجه خودتان را با کسان دیگر یا با گذشته ی بدن خودتان مقایسه کنید. باید سعی کنید تا حد توانتان بهترین باشید. همین باعث موفقیتتان خواهد شد

علاوه بر سه جزء اصلی که ذکر شد متغیرهای دیگری بطور کم و بیش بر تیپ بدنی افراد تأثیر می گذارند این عوامل به قرار زیر هستند:

• دیسپلازی (Dysplasia): ناهماهنگی بین اجزای یک پیکر به نحوی که مثلا سر و تنه از یک تیپ بدنی و پایین تنه و پاها از تیپ بدنی دیگر باشد. به این گونه افراد «دیسپلازیک» گفته می شود.
• دوجنسی (Gynandromorphy): وقتی ویژگی های اصلی یک جنس در معرض ویژگی های جنس دیگر بصورت جانبی قرار می گیرد.
• پرمویی (Hirsutism): میزان، تراکم و محل هایی که مو می روید به خصیصه های هورمونی و جنسیت مربوط می شود.

مطلب مرتبط: چه نوع تیپ بدنی دارید؟ اکتومرف، مزومرف یا اندومرف؟

روش های طبقه بندی تیپ بدنی:

روش شلدون

شلدون و همکارانش با بررسی و نمونه گیری نواحی سر، صورت وگردن و قفسه سینه، بازوان، شانه ها و دست ها، شکم، تنه و لگن خاصره، باسن، ران و ساق پاهای ۴۰۰۰ مرد ۱۸ تا ۶۵ ساله و سپس افزایش حجم نمونه به ۴۶۰۰۰ نفر به سه تیپ بدنی اصلی رسیدند. در مقیاس شلدون هر تیپ بدنی نمره ای بین ۱ ـ ۷ را به خود اختصاص می دهد و هر فرد دارای نمره ای سه رقمی است که هر رقم نماینده میزان حضور بافتی خاص در تیپ بدنی وی می باشد.

رقم اول از سمت چپ، عدد مربوط به وضعیت بافت چربی است، عدد میانی مربوط به میزان بافت عضلانی و عدد سمت راست نشان دهنده میزان بافت استخوانی است. برای مثال عدد «711» به تیپ بدنی کاملا چاق (اندومورف مطلق) اشاره دارد، عدد «171» مربوط به تیپ بدنی کاملا عضلانی (مزومورف مطلق) است و عدد «117» به تیپ بدنی کاملا لاغرپیکر (اکتومورف مطلق) اشاره دارد. افراد معمولا دو ویژگی از هر بافت را نشان میدهند مثلا نمره «267»، تیپ فردی است که دارای بدنی عصلانی و استخوان بندی درشت است.

روش پارنل

پارنل (Parnell)، درسال ۱۹۵۷ روشی عینی تر برای طبقه بندی تیپ های بدنی ارائه داد که مقبولیت بیشتری بین زیست شناسان دارد. وی علاوه بر ویژگی های ژنوتیپی (ویژگی هایی که از طریق ژن ها تعیین می شود) ویژگی های فنوتیپی (ویژگی هایی که محیط بر فرد تحمیل می کند) را در طبقه بندی خود دخیل نمود. در این روش ویژگی های آنتروپومتریک بروی منحنی پیاده می شود.

بنابراین نیازی به تصویر و اطلس برای تشخیص نوع پیکر نیست. این روش طبقه بندی به دلیل در نظر گرفتن اثرات محیطی بر نوع تیپ بدنی ملاک واقع بینانه تری از نوع پیکربندی را ارائه می دهد. باید توجه داشت عوامل محیطی نظیر نوع تغذیه، سبک زندگی، میزان فعالیت بدنی، سن و جنسیت بر ترکیب بدنی تأثیر غیر قابل انکاری داشته و می توانند آن را به مرور ایام تغییر دهند.

روش هیث ـ کارتر

این روش تلفیقی از روش شلدون و پارنل می باشد. محققان در روش هیث ـ کارتر مقیاس اندازه گیری خود را از ۱ تا ۹ گسترش داده اند از اینرو گروه های بسیار چاق، بسیار لاغر و بسیار عضلانی پیکر نیز در این مقیاس قابل بررسی هستند. حتی قوانینی وجود دارد که به محقق اجازه فراتر رفتن از ۹ برای موارد استثنا را می دهد.

نقش تیپ بدنی بر سلامتی

نتایج بررسی محققان نشان می دهد بین سلامتی و نوع تیپ بدنی ارتباط قوی وجود دارد. نتایج این تحقیقات به شرح زیر است:

تیپ بدنی اندومورف از میان سه تیپ بدنی بیشتر در معرض مشکلات مرتبط با سلامتی است. افراد چاق به نسبت گروه های بدنی دیگر کمتر عمر می نمایند. این افراد در صورت استفاده از تغذیه سالم و مناسب و انجام فعالیت بدنی منظم می توانند از سطح سلامت خوبی برخوردار باشند. برای این افراد اجرای ورزش های آبی و ورزش هایی که وزن در اجرای فعالیت اثر منفی کمی دارد مانند دوچرخه سواری پیشنهاد می شود.

افراد تیپ بدنی مزومورف نسبت به دیگر گروه های بدنی از قدرت و انرژی بیشتری برخوردار هستند و در صورت قطع فعالیت بدنی و مصرف غذاهای پر کالری مستعد چاق شدن و ابتلا به بیماری های قلبی و عروقی می باشند. افراد گروه اکتومورف معمولا متوسط عمر بیشتری نسبت به سایر تیپ های بدنی دارند. افرادی فعال هستند اما قابلیت ابتلا به بیماری های عصبی و تنفسی را دارند. به طور کلی تیپ بدنی سالمی محسوب می شوند. افراد اکتومورف بدلیل کمی بافت عضلانی و داشتن مفاصلی ضعیف مناسب ورزش های برخوردی و رزمی نمی باشند اما در ورزش هایی که نیاز به استقامت عضلانی دارد موفق اند.

هدف از تست مارگاریا کالامن ارزیابی توان انفجاری و توان بی هوازی می باشد.

برای تعیین توان آزمودنی بر حسب کیلوگرم در متر بر ثانیه، وزن او (کیلوگرم) در ارتفاع پله سوم تا نهم ( به متر) ضرب و برزمان به دست آمده بین پله سوم و نهم ( به ثانیه) تقسیم می شود.برای تبدیل واحد به وات یا نیوتن متر در ثانیه، عدد حاصل در ۹/۸۰۷ ضرب می شود.

توان در وات محاسبه می شود به عنوان وزن ورزشکار (W). ( پوند *  4.45) یا ( کیلوگرم*  9.807 ) زمان ارتفاع (h) در متر ( اینچ * ۰.۰۲۵۴)  ، از پله سوم تا نهم تقسیم شده به زمان های اندازه گیری شده متناوبی به ثانیه.

توان = وزن * ارتفاع / زمان

تعداد افرادی که در صدد افزایش عضله و وزن هستند کم نیست و با متوسل شدن به هر روش و برنامه ای می خواهند وزنشان را افزایش دهند. اما آیا از اصول خاصی پیروی می کنند؟باید گفت که هدف برنامه های افزایش وزن باید افزایش توده بدون چربی (عضله ) باشد. در جامعه امروزه با توجه به روند رو به رشد چاقی و همچنین اهمیت این موضوع باید شما نیز برای آن اهمیت قائل شوید و تنها افزایش وزن آن هم به هر روشی مد نظر نباشد.

افزایش توده عضلانی باید از طریق کار عضلانی همراه با افزایش دریافت کربوهیدرات انجام شود.باید توجه داشت که افزایش عضله با دریافت هر نوع غذایی ویژه یا ویتامین به دست نخواهد آمد. افزایش توده عضلانی و وزن از طریق مصرف استروئیدها یا هورمون های مؤثر بر رشد ، روش زیان آوری است.

میزان کسب وزن تقریبا" 450 تا ۹۰۰ گرم در هفته توصیه شده است. کسب وزن از طریق تعادل مثبت انرژی حاصل می شود. ۴۵۰ گرم چربی معادل ۳۵۰۰ کیلوکالری است ولی بافت بدن چربی که شامل چربی کمتر و پروتئین و آب بیشتر نسبت به بافت چربی است، معادل ۲۵۰۰ کیلوکالری است، بنابراین برای کسب ۴۵۰ گرم عضله ، اضافه کردن ۲۵۰۰ کیلوکالری در برنامه غذایی به صورت هفتگی ضروری است.اضافه کردن ۵۰۰ تا ۱۰۰۰ کیلوکالری به صورت روزانه به رژیم غذایی معمول که به سوخت تمرین عضلانی برسد، سبب افزایش وزنی در حدود ۴۵۰ تا ۹۰۰ گرم در هفته می شود.

برای شما که خواستار افزایش وزن به طریقه مطمئن هستید، موارد زیر توصیه می شود:

هدف معقولی را انتخاب کنید ، توجه داشته باشد که افزایش سریع وزن، نشان دهنده افزایش چربی است نه عضله. برنامه ورزشی را که به وسیله یک متخصص آمادگی جسمانی یا یک مربی مجرب طراحی و تجویز شده باشد، پیگیری کنید. پس از تعیین میزان انرژی دریافتی در روز، دریافت انرژی معمول روزانه را تعیین کنید و مقدار انرژی را که قرار است به این رژیم غذایی اضافه کنید، مشخص نمایید. برای یک پسر فعال و جوان ، اضافه کردن ۵۰۰ تا ۱۰۰۰ کیلوکالری در روز ، برای کسب وزن بدون چربی کافی است .ترکیب غذا باید به گونه ای باشد که همه  گروهای غذایی را دارا باشد و افزایش انرژی با مصرف غذاهای غنی از کربوهیدارت های مرکب تأمین شود.

توصیه این است که مقدار چربی در این رژیم غذایی نباید بیش از ۲۵ درصد باشد، همچنین میزان چربی های اشباع شده و کلسترول پایین باشد. اگرچه اغلب ورزشکاران بر این باور هستند که پروتئین  بیشتری برای حجیم کردن عضلات مورد نیاز است، مقدار نسبتا" کمی از پروتئین اضافی برای افزایش توده عضلانی نیاز است. در بیشتر ورزشکاران، میزان دریافت پروتیئن دو برابر حد لازم است که از طریق خوردن مکمل های پروتئینی، ان را تأمین می کنند.بعلاوه مکمل های پروتئینی غیر استاندارد ممکن است آثار غیر معقولی بر بدن داشته باشد.

منبع: اختصاصی elmevarzesh.com

راهکارها و روش های افزایش تـوان جسمانی کاملا" مشخص و تعریف شده است.مهم است که برای این کار مطالعات پزشکی و ورزشی مورد توجه قرار گیرد.افزایش توان جسمانی به سه شاخه اصلی تقسیم می شود.

•  افزایش استقامت
•  افزایش قدرت
• افزایش انعطاف

که در ادامه آن ها شرح داده خواهد شد. اما نکته مهم این است که هر سه عامل گفته شده به همراه جزئیاتشان اگر چه شاخه های اصلی درخت افزایش توان جسمانی است اما بدانید که تنه این درخت مراقبه ذهنی و آرامش اعصاب و تمرکز است. همانگونه که انجام دادن تمرین های بدنسازی با خشونت و بدون تمرکز هیچ فایده ای ندارد انجام تمرین های افزایش توان جسمانی که در ادامه آمده است همگی باید در کمال تمرکز و آمادگی ذهنی انجام شود.

عوامل افزایش توان جسمانی به شرح زیر است

۱ – افزایش استقامت

بهترین راه افزایش استقامت , دویدن یا شنا کردن روزانه به مدت ۳۰ دقیقه با ضربان قلب چربی سوز است مشروط بر آنکه مداوم و با حوصله انجام گیرد . ورزش با دوچرخه ثابت یا نوار گردان به دلیل آن که به راحتی می توان ضربان نبض را کنترل نمود مطمئن تر است ولی بدیهی است که شادابی و لطافت دویدن در طبیعت آزاد را ندارد . بالا رفتن آرام از کوه ، پیاده روی نسبتاً سریع و درازمدت و بخصوص چنانچه وزنه حدود یک کیلویی در دستان باشد از روش های مفید افزایش استقامت است.

۲ – افزایش قدرت

تمرین هایی که قدرت عضلات را افزایش می دهد و از ضعیف شدن عضلات جلوگیری می نماید اصولاً به سه گروه تقسیم می شوند.

۱ – تمرینات ایزومتریک : در این تمرینات نیرو به بدن اعمال می شود بدون آنکه مفاصل و اعضای بدن حرکت نماید ، مثل آنکه با دست به دیوار فشار وارد نماییم.

ویژگی های تمرینات ایزومتریک : برتری این روش در آن است که هنگام تقویت عضلات ، مفاصل حرکتی ندارند. بنابراین کار عضلات موجب اختلال در مفاصل و احیاناً فشار استخوان بر استخوان نمی شود . برای مثال در دردهای کمر ، فرد به پشت می خوابد و عضلات خود را منقبض کرده و همزمان کمر خود را به زمین فشار می دهد .

حال بدون آنکه مهره های بیمار حرکت کند ، عضلات کمر و شکم تقویت می شود . عیب این روش آن است که اولاً اراده قوی می خواهد و ثانیاً فشارهای انقباضی با تشخیص فرد انجام می شود و نمی توان آن را اندازه گیری و تنظیم نمود و نهایتاً انجام آن نیاز به حوصله فراوان دارد.

۲ – تمرینات ایزوتونیک : در این تمرینات نیروی ثابتی به بدن وارد می شود و اعضای بدن این نیروی ثابت را در بدن جابجا می کند . مثل تمرین با وزنه یا قرار دادن وزنه روی شانه و نشستن و برخاستن با آن.

ویژگی های تمرینات ایزوتونیک : تمرین های ایزوتونیک مثل کار با دستگاه های معمولی بدن سازی ، هالتر ، وزنه ، شنا روی دست و بالا رفتن از طناب ،گو اینکه به تقویت عضلات کمک می نماید ، اما به دلیل آنکه در برخی زوایای حرکت مفصل ، نیروی بیش از حد وارد می کند و در برخی زوایا نیروی کمتر از حد ، اولاً ممکن است سبب آسیب دیدگی عضلات و رباط ها در برخی زوایای حرکت و ثانیاً سبب عدم تقویت در برخی زوایای دیگر شود

۳ – تمرینات ایزوکنتیک‌ : در این تمرینات نیروی ثابت به بدن اعمال نمی شود بلکه حسب موقعیت بدن نیروی متناسبی به بدن وارد می شود و در عوض سرعت حرکت اعضای بدن بطور ثابت صورت می گیرد.

در حقیقت کار کردن برای افزایش قدرت یعنی کار کردن با وزنه به صورتی که عضلات تحت فشار قرار گیرند . البته تمرینات ایزوکنتیک شاید بهترین روش باشد ولی دسترسی به وسایل آن مشکل است . اما روش ایزومتریک بدون کمترین وسیله خاص و روش ایزوتونیک با وسایل ساده تر قابل اجرا است . انتخاب نوع تمرینات بر حسب نیاز و امکان دسترسی به وسایل صورت می گیرد.

ویژگی های تمرینات ایزوکنتیک : برای مفاصلی که سالم هستند و حرکت مشکل برای آن ها ایجاد نمی کند ، تمرین ایزوکنتیک بهترین ورزش می باشد . دستگاه های ایزوکنتیکی مجهز به کامپیوتر که با سرعت ثابت و نیروی متغیر کار می کنند بسیار گران قیمت می باشند و کمتر در دسترس عموم قرار دارند و در ایران بجز دو مورد یافت نمی شود و بیشتر برای اندازه گیری قدرت عضلات بکار برده می شود تا تمرین.

در عمل کارخانجات سازنده از طریق این دستگاه ها ، منحنی نیروی وارده بر عضلات را یافته و بادامک متناسب با آن تغییرات را ساخته و در دستگاه های ایزوتونیک بکار می برند . این اقدام موجب ارزان شدن دستگاه ها و مشابه شدن حرکت در دستگاه های معمولی مکانیکی با حرکت های ایزوکنتیک شده است . علی القاعده اگر ده دستگاه داشته باشیم .

هفته ای سه روز و به مدت ۲۰ دقیقه تمرین برای تقویت عضلات کافی می باشد
برای آنکه برای شما روشن شود که آیا عضلات شما قوی و مناسب است ، از آزمایشات ساده ای می توانید استفاده کنید . البته اگر بتوانید از تجهیزات کامپیوتری برای اندازه گیری عضلات استفاده کنید طبعاً بهتر و دقیق تر می باشد. برای آزمایشات ساده می توان از بارفیکس استفاده نمود . اگر کمتر از ۵ بار حرکت بارفیکس را انجام دهید عضلات دست شما نیاز به تمرین و تقویت دارد.

۳ – افزایش انعطاف

برای داشتن انعطاف کافی باید کار از کودکی شروع شود. افزایش انعطاف مفاصل و قابلیت تغییر حالت رباط ها و عضلات در سنینی که این عضلات و مفاصل شکل گرفته اند بسیار دشوار است . با این همه نباید تمرینات انعطافی را فراموش کرد . زیرا حداقل ،‌ انعطاف بدن را باید به حد معمولی حفظ نمود و همچنین عدم انجام تمرینات انعطافی به خشکی تدریجی مفاصل و رباط ها می انجامد .

گرم کردن ، حرکات کششی و فشار روی مفاصل در حد شروع درد اما به ملایمت و آهستگی در حفظ و کسب انعطاف بسیار مفید است . حرکات ورزشی مناسب که هم انعطاف را زیاد می کند و هم به آمادگی بدن و قدرت عضلات می افزاید بسیار مفید فایده می باشند.

خلاصه : اگر عضلات شما قوی باشد مفاصل شما هم سالم می ماند در غیر اینصورت دچار بیماری های مفصلی و عوارض بعدی آن خواهید شد

به هر حال ساده ترین روش برای تقویت قدرت ،‌ تمرینات ایزومتریک می باشد . مثل فشار دست به میز ، فشار پا به چهارچوب در ، فشار دست به چهارچوب و انقباض ارادی عضلات ، استفاده از بارفیکس ، حرکت شنای روی دست، به تعداد ده تا بیست بار و یک تا سه بار در روز کافی می باشد. اگر وسایل ایزوکنتیک و ایزوتونیک در دسترس باشد پرداختن به آن مفیدتر می باشد.

شکی نیست که برای تسهیل حرکت اندام های بدن، لازم است قسمت های مختلف آن با یکدیگر ارتباط برقرار  کنند.این ارتباط به وسیله مفصل متحرک برقرار می شود.حرکت در یک مفصل نیز باید توسط نوع مفصل، رباط های متصل به آن و یا توسط عضلات اطراف محدود می شوند.محل ارتباط و اتصال دو یا چند استخوان را مفصل می گویند.وجود همبستگی واتصال استخوان های مختلف بدن انسان یکی از عوامل مهم حرکت آدمی است.

انواع مفصل

بسیاری از افراد فقط مفاصل متحرک را مفصل تلقی می کنند ،در حالی که در بدن مفاصل وجود دارد که فاقد هر گونه تحرک هسستند.مانند مفاصل کاسه سر

مفاصل را با توجه به ساختمان آن ها طبقه بندی می کنند :

• مفاصل لیفی
• مفاصل غضروفی
• سینوویال

مفاصل لیفی (فیبروری) شامل ۳ دسته مفصل هستند:

الف : مفاصل درزی

ب : مفاصل گومغوزیس

ج : مفاصل با رابط بافت هم بند

مفاصل غضروفی:

در این نوع مفاصل استخوان ها به وسیله یک واسطه غضروفی روی هم قرار می گیرند و دو دسته‌اند:

مفاصل سین کندروز ، مانند مفصل بین دیافیرواپی  استخوان های دراز

مفاصل سیمفیز ، مانند مفاصل بین مهره های ستون فقرات

ساختمان مفاصل سینوویال:

قسمت های مختلف مفاصل سینوویال عبارتند از:سطوح مفصلی ،غشاء سینوویال ، کپسول مفصلی و رباط‌ها

انواع مفاصل سینوویال:

مفاصل سینوویال را با توجه شکل سطوح استخوان های شرکت کننده در مفصل به ۷ نوع تقسیم می شوند.

۱-مفصل مسطح

۲-مفصل لولایی یا قرقره ای

۳-مفصل استوانه ای

۴-مفصل زینی

۵-مفصل کندیلی یا لقمه ای

۶٫مفصل کروی یا گوی و حفره

۷- مفصل بیضوی: سطوح مفصلی استخوان های شرکت کننده در مفصل به صورت محدب-مقعر بوده و بیضوی شکل می باشند.مفصل بین استخوان های زند زبرین و استخوان های مچ دست از این نوع می باشند

نکته:تنها مفاصل سینوویال دراری حفره و کپسسول مفصلی هستند.

دامنه حرکت یا درجه حرکت یک مفصل

مفصل سینوویال تنها مفصلی است که می تواند در دامنه وسیعی حرکت کند.این حرکت می تواند در سطوح سهمی ، فوقانی تحتانی و قدامی خلفی باشد.

عناصر تشکیل دهنده مفاصل سینوویال عبارتند از :

•  غضروف مفصلی
• حفره سینوویال
• .کپسول مفصلی
• غشا یا پرده سینوویال
• مایع سینوویال
• رباط ها

اعمال غشای سینوویال

• تامین مواد غذایی واکسیژن برای تغذیه مفصل
• نرم ولغزنده نگهداشتن سطوح مفصلی

ترشح مایع سینوویال
کمک در بهبود و التیام آسیب های مفصلی از طریق افزایش مواد غذایی و اکسیژن در محیط مفصل.

مفاصل اصلی کمربند شانه ای شامل :جناغی چنپری ، اخرومی چنپری ، بازویی دوری و مفصل قفسه صدری کتفی می باشد.

مفاصل اصلی اندام فوقانی شامل :مفاصل شانه ، آرنج ، و مچ دست است.

مفاصل اصلی اندام تحتانی شامل :مفصل لگن ، زانو و مچ پا

رباط های مهم مفصل زانو :

هشت رباط در ناحیه مفصل زانو قرار دارد که این مفصل را استوار و پایدار نگه می دارد.بعضی از این رباط ها مانند : رباط های متقاطع و رباط های عمقی داخلی کپسولی اند و رباط های جانبی ، رباط مورب رکبی ، رباط عرضی زانو در خارج از مفصل زانو قرار دارند.

منیسک های داخلی وخارجی مفصل زانو :

منیسک ها حلقه های هلالی شکل یا نیم دایره ای هستند که بوسیله گود کردن سطوح مفصلی ، نقشی همانند لبه های مفاصل کروی باز می کنند هر دو منیسک مفصل زانو درون کپسولی اند.